Beğavî'nin Meâlimü't-Tenzîl İsimli Tefsirindeki Hadislerin Tahriç ve Değerlendirilmesi (Hac, Mü'minûn ve Nûr Sûreleri)

Yükleniyor...
Küçük Resim

Tarih

2023

Dergi Başlığı

Dergi ISSN

Cilt Başlığı

Yayıncı

Selçuk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü

Erişim Hakkı

info:eu-repo/semantics/openAccess

Özet

İslâmi ilimlerin çoğuna vâkıf olan Ferrâ el-Beğavî’nin (öl. 516/1122) Meâlimü’t-tenzîl adlı tefsiri, rivayet tefsirlerinin örneklerinden kabul edilmektedir. Muhaddis kimliğiyle de öne çıkan müfessir, tefsirini oluştururken başta Hz. Peygamber’den (s.a.s.) nakledilen merfû hadisler olmak üzere sahâbe ve tâbiûn neslinden nakledilen pek çok rivayetten istifade etmiştir. Bu çalışmada öncelikle çok yönlü bir ilmî kişiliğe sahip olan Beğavî ve Meâlimü’t tenzîl adlı tefsiri hakkında kısaca bilgi verildikten sonra Hac, Mü’minûn ve Nûr sûrelerinin tefsirlerinde zikredilen toplam 107 adet rivayetin tahrîc ve değerlendirilmesi yapılmıştır. Rivayetlerin değerlendirilmesi aşamasında öncelikle Tirmizî, Hâkim en-Nîsâbûrî gibi klasik dönem hadisçilere müracaat edilmiş ve Muhammed Fuâd Abdulbâkî, el-Elbânî, Abdurrezzâk el-Mehdî, Şuayb el-Arnavût, Hüseyin Selim Esed ed-Dârânî gibi son dönem muhaddis, muhakkik ve münekkitlerin sıhhat değerlendirmelerinden istifade edilerek bir sonuca varılmaya çalışılmıştır. Kolektif bir çalışmanın devamı niteliğindeki bu çalışmada kapsamı çok geniş tutmamak amacıyla yalnızca üç sûrenin incelenmesi yapılmıştır. Çalışmanın amacı muhaddis kimliğiyle de öne çıkan müellifin naklettiği rivayetlerin sahîhini, sakîminden ayırıp kategorize etmektir. Yapılan tetkikler sonucunda Beğavî’nin bu üç sûrenin tefsirinde naklettiği rivayetlerin büyük çoğunluğunun temel hadis kaynaklarında yer aldığı görülmüştür. Ayrıca yine bu rivayetlerin yaklaşık üçte ikisinin güvenirlik problemlerinin bulunmadığı, bir başka ifadeyle makbûl rivayetlerden oluştuğu tespit edilmiştir.
Ferra al-Baghawi's interpretation called Ma‘alim al-tanzil, who is knowledgeable in most of the Islamic sciences, is one of the leading examples of narration interpretations. The interpreter who came to the fore with his scholar of hadith identity, while creating his interpretation, first of all, benefited from many narrations transmitted by Prophet Hz. Muhammed (s.a.s.) and from the narrations transmitted by his companions and the followers. In this study of ours, first of all, the life, scientific personality, teachers, students and works of the commentator, scholar of hadith and faqih Baghawi are briefly introduced, and then information about the interpretation of Ma‘alim al-tanzil is given; After briefly mentioning the surahs of Hajj, Mu'minun and Nur, a total of 107 narrations mentioned in the commentary of these surahs were interpreted and evaluated, and finally, our personal opinion about the soundness of the narrations was revealed. In the evaluation phase of the narrations, first of all, it was tried to reveal the personal opinions of our hadiths scholar of hadiths, researchers and critics such as Tirmidhi, Hâkim en-Nîsâbûrî, Zehebî, Muhammed Fuâd Abdulbâkî, al-Elbânî, Abdurrezzak el-Mahdî, Şuayb Arnavût, Hüseyin Selim Esed Dârânî. In this study, which is a continuation of a collective study, only three surahs were examined in order not to keep the scope too broad. Our aim is to categorize the narrations narrated by the author, who also stands out with his muhaddith identity, by separating the sahīh from the sacrilegious. As a result of our investigations, we have seen that most of the narrations that al-Baghāwī narrates in his exegesis of these three suras are found in the main hadīth sources. In addition, it has been determined that approximately two-thirds of these narrations do not have reliability problems, in other words, they are acceptable narrations.

Açıklama

Anahtar Kelimeler

Hadis, Beğavî, Meâlimü’t-tenzîl, Tahrîc, Hac Sûresi, Mü’minûn Sûresi, Nûr Sûresi, Hadith, al-Baghawi, Ma‘alim al-tanzil, Extraction, Surah al-Hajj, Surah al-Mu’minun, Surah an-Nur

Kaynak

WoS Q Değeri

Scopus Q Değeri

Cilt

Sayı

Künye

Değirmenci, E., (2023). Beğavî'nin Meâlimü't-Tenzîl İsimli Tefsirindeki Hadislerin Tahriç ve Değerlendirilmesi (Hac, Mü'minûn ve Nûr Sûreleri). (Yüksek Lisans Tezi). Selçuk Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Konya.